Ông Nguyễn Minh Nhựt,Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ Việt Nam TP HCM,nêu thực trạng trên tại lễ ký kết hợp tác xây dựng mạng lưới sơ cấp cứu cộng đồng giữa các đơn vị y tế Việt Nam và Pháp,ngày 2/6. Báo cáo của Ban An toàn giao thông Quốc gia cho thấy năm 2025 cả nước xảy ra hơn 18.000 vụ tai nạn giao thông,khiến hơn 10.000 người tử vong và khoảng 12.000 người bị thương. Trung bình mỗi ngày có khoảng 28 người chết và 33 người bị thương do tai nạn giao thông.
"Những con số này cho thấy sơ cấp cứu không chỉ là kỹ năng y tế mà còn là một hành động nhân đạo",ông Nhựt nói,thêm rằng việc người dân được trang bị kiến thức và kỹ năng sơ cứu cơ bản có thể giúp bảo vệ bản thân cũng như hỗ trợ người xung quanh trong các tình huống khẩn cấp trước khi lực lượng chuyên môn tiếp cận hiện trường.
Trong nhiều tình huống như ngừng tim,đột quỵ,sốc phản vệ,hóc dị vật hay tai nạn giao thông nghiêm trọng,vài phút đầu tiên sau sự cố thường được xem là "thời gian vàng". Việc xử trí đúng cách có thể làm tăng đáng kể cơ hội sống và giảm nguy cơ biến chứng cho người bệnh. Tuy nhiên,kỹ năng sơ cứu trong cộng đồng hiện vẫn còn hạn chế. Nhiều người chứng kiến tai nạn nhưng lúng túng,không biết cách xử trí hoặc thực hiện các thao tác không phù hợp,khiến tình trạng nạn nhân trở nên nghiêm trọng hơn.
Nhân viên Hội chữ thập đỏ Việt Nam TP HCM hướng dẫn cách sơ cấp cứu ban đầu. Ảnh: Mỹ Huyền
Để tăng năng lực ứng phó ban đầu,Hội Chữ thập đỏ Việt Nam,Quỹ Urgo Foundation (Pháp),Đại học Y Dược TP HCM,Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch và hệ thống nhà thuốc Long Châu đã ký kết hợp tác xây dựng mạng lưới sơ cấp cứu cộng đồng. Chương trình dự kiến triển khai hàng trăm điểm hỗ trợ sơ cứu,đồng thời đào tạo kỹ năng cấp cứu ban đầu cho sinh viên y dược và nhân viên y tế tuyến đầu thông qua Học viện Sơ cứu (First-Aid Academy). Các bên cũng sẽ đẩy mạnh truyền thông cộng đồng,phổ biến kỹ năng sơ cứu trong các tình huống khẩn cấp thường gặp như đột quỵ,tai nạn giao thông,hóc dị vật,bỏng...
GS.TS Nguyễn Đức Tuấn,Phó hiệu trưởng Trường Dược,cho rằng một hệ thống chăm sóc sức khỏe bền vững không chỉ dựa vào các kỹ thuật điều trị chuyên sâu trong bệnh viện mà còn cần bắt đầu từ năng lực tự bảo vệ và sơ cứu cơ bản của cộng đồng.
"Một hành động sơ cứu đúng cách,kịp thời có thể quyết định mạng sống của một con người trước khi họ tiếp cận được cơ sở điều trị",ông nói.
Cùng quan điểm,PGS.TS.DS Võ Quang Trung,Trưởng khoa Dược,Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch,cho rằng đào tạo nhân lực y tế hiện nay không thể chỉ diễn ra trong phạm vi nhà trường. Sinh viên cần được tiếp cận nhiều hơn với các hoạt động chăm sóc sức khỏe cộng đồng,y tế dự phòng và kỹ năng hỗ trợ người dân tại tuyến đầu.
Theo ông Trung,đây là những nội dung chưa được tích hợp đầy đủ trong nhiều chương trình đào tạo hiện nay,trong khi nhu cầu ứng phó với các tình huống khẩn cấp ngày càng lớn.
Bà Nguyễn Đỗ Quyên,Phó tổng giám đốc FPT Retail kiêm Giám đốc Điều hành Hệ thống nhà thuốc và trung tâm tiêm chủng Long Châu,cho biết hơn 22.000 dược sĩ và nhân viên y tế của hệ thống sẽ trở thành tình nguyện viên sơ cấp cứu trong cộng đồng,hỗ trợ người dân trong những tình huống khẩn cấp trước khi được chuyển đến bệnh viện. Đội ngũ y tế tại hệ thống nhà thuốc thời gian qua đã nhiều lần hỗ trợ sơ cứu,chuyển viện kịp thời cho các trường hợp sặc sữa,nghi nhồi máu cơ tim,hóc dị vật...
Lê Phương
